پایش یک ساله مسجد جامع عتیق اصفهان

 در پی نشست گذر جنوبی مسجد جامع عتیق اصفهان بر اثر شکستن لوله آب شرب و هویدا شدن عوارض ناشی از آن در برخی جرزها، طاق‌ها و تویزه‌های شبستان غربی گنبدخانه نظام‌الملک، با تشکیل جلسه اضطراری مدیریت بحران استانداری اصفهان، دستگاه‌ها موظف به بررسی ابعاد بحران رطوبت در این اثر تاریخی با تشکیل یک شورای فنی شدند.

این شورا امروز با حضور نمایندگان شهرداری، اداره کل اوقاف و امور خیریه، شرکت آب و فاضلاب، شرکت برق و گاز و مدیریت بحران استانداری اصفهان در اداره کل میراث فرهنگی تشکیل شد.

مدیر پایگاه جهانی مسجد جامع عتیق اصفهان با تشریح مصوبات جلسه شورای فنی یاد شده گفت: همه دستگاه‌ها موظف به اقدام در جهت رفع خطر و دفع رطوبت از مسجد جامع شدند و مدیرکل مدیریت بحران استانداری هشدار داد در صورت هرگونه کوتاهی، ترک فعل دستگاه‌های مربوطه، به دادستان اصفهان گزارش می‌شود.

امیدعلی صادقی افزود: بر اساس مصوبات این جلسه، میراث فرهنگی اصفهان موظف به پایش همه جانبه آسیب‌های مسجد جامع عتیق به مدت یک سال و همچنین این نهاد موظف به خرید یک دستگاه نشت‌یاب دیجیتال شد تا پایش‌ها با دقت و سرعت بیشتری صورت بپذیرد.

به گفته وی، میراث‌فرهنگی اصفهان باید گزارشات مانیتورینگ و پایش آسیب‌های بنای مسجد جامع عتیق را در مدت یک سال، هر ماه به ستاد مدیریت بحران استانداری اصفهان گزارش کند.

صادقی اظهار داشت: در این نشست همچنین بر بررسی ضوابط ، بازنگری و اصلاح ضوابط فنی عرصه و حریم مسجد جامع عتیق تاکید و مقرر شد اداره کل میراث‌فرهنگی همزمان با مرمت تاسیسات شهری و پایین آوردن سطح گذرهای پیرامون مسجد، نسبت به مرمت ناودان‌ها و کانال‌های ناکش اقدام کند.

به گفته مدیر پایگاه جهانی مسجد جامع عتیق اصفهان، مرمت آسیب‌های بوجود آمده در اثر رطوبت باید در اسرع وقت در دستور کار میراث‌فرهنگی قرار گیرد و نسبت به این مهم اقدام کند.

صادقی با بیان اینکه مقرر شد ارگان‌های مربوطه از جمله شهرداری، اداره آب، برق و مخابرات نسبت به بهسازی یا تعویض تأسیسات شهری اقدام کنند، افزود: شهرداری موظف به اصلاح گذرهای پیرامون با توجه به تراز مسجد شد.

به گفته وی، فاز یک این طرح، گذر جنوبی گنبدخانه نظام الملک یا کوچه شهید مصطفوی است و آبفا موظف به تعویض لوله آب شرب و قرار دادن آن داخل کانال بتنی شد.

مدیر پایگاه جهانی مسجد جامع عتیق اصفهان گفت: به دستور مدیریت بحران استانداری اصفهان، کمیته کارشناسی با حضور نمایندگان شهرداری، میراث فرهنگی، شرکت‌های آب و فاضلاب، برق و گاز و همچنین اداره کل اوقاف و امور خیریه اوایل هفته آینده جهت ارائه جزییات اجرای تاسیسات شهری و نوسازی و بهسازی کف‌فرش گذرهای پیرامونی مسجد تشکیل شود.

وی اظهار داشت: شرکت آب و فاضلاب با قبول اینکه لوله چدنی انتقال آب شرب گذر جنوب گنبدخانه نظام الملک حداقل متعلق به ۳۰ سال پیش و فرسوده است، موظف به تعویض آن شد و با پیشنهاد قرارگیری لوله آب شرب در کانال بتنی موافقت کرد.

صادقی اضافه کرد: قرار شد شرکت آب و فاضلاب مجدد لوله‌های آب و فاضلاب پیرامون مسجد را به دقت پایش و در صورت نیاز تعمیر کند.

پیشتر با مکاتبه اداره کل میراث فرهنگی با دادستانی اصفهان، سازمان بازرسی در رابطه با معضل رطوبت این اثر تاریخی طی ماه‌های اخیر به ماجرا ورود کرد و بنا شد آبفا نتایج بررسی‌های خود را اعلام کند؛ بررسی‌هایی که به گفته مدیر دفتر مطالعات و بررسی‌های فنی این نهاد منتج به اعلام نبود هیچ گونه نشتی لوله‌های آب و فاضلاب در گرداگرد مسجد شد اما حالا بررسی مجدد و دقیق این سیستم در پیرامون مسجد دوباره با دستور مدیریت بحران استان استانداری اصفهان در دستور کار این نهاد قرار گرفت.

به گفته صادقی سرویس‌های بهداشتی به سبب اینکه از عوامل تشدید نم و رطوبت در جانب شمال غربی مسجد جامع عتیق محسوب می‌شوند باید به خارج از آن منتقل شوند.

وی افزود: از این رو در جلسه شورای فنی امروز، اداره کل اوقات و امور خیریه بر اساس مصوبات پیشین موظف به اصلاح سرویس‌های بهداشتی فعلی واقع در جانب شمال غربی مسجد تا زمان جابه جایی کامل آنها شد.

صادقی در رابطه با کمک هزینه‌های رفع بحران رطوبت مسجد جامع عتیق گفت: مقرر است با هماهنگی‌های لازم از سوی مدیریت استان با مدیریت بحران کشور بودجه لازم در سال جدید جهت مرمت مسجد جامع با توجه به خسارت‌ها پیش‌بینی شود.

وی ابراز امیدواری کرد که با توجه به رسانه‌ای شدن ابعاد بحران نم و رطوبت مسجد جامع عتیق اصفهان که به موزه معماری ایران شهره است و قطعاً کوشندگان و دوستداران میراث‌فرهنگی به سبب نگرانی‌های ایجاد شده، اقدام به بازدید از شرایط فعلی مسجد خواهند کرد ، هرچه زودتر دستگاه‌های مربوطه با عنایت به دستور مدیریت بحران استانداری اصفهان نسبت به اقدامات لازم مبادرت کنند.

به گزارش ایرنا، مسجد جامع عتیق بنایی با قدمت هزار و ۳۰۰ سال است که در فهرست آثار جهانی قرار دارد.

مکانی که مسجد جامع عتیق اصفهان بر بنیان آن ساخته شده، یک آتشکده بوده است اما قدمت این مسجد تاریخی و بزرگ ایران به قرن دوم هجری باز می‌گردد. این مسجد مجموعه‌ای از معماری دوران ایلخانی، سلجوقی، مظفری، تیموری، صفوی و قاجار است که همین امر باعث شده آن را موزه معماری ایران بدانند.

مسجد جامع عتیق در شمار پنج مسجد باشکوه تاریخ معماری دنیا و در فهرست آثار جهانی قرار دارد.

این مسجد دارای ۲ گنبد ارزشمند به نام تاج‌الملک و نظام‌الملک است که هر دو با «سبک معماری رازی» بنا شده‌اند اما گنبد تاج‌الملک یا خاکی، کوچک‌تر از نظام‌الملک است و از نظر ظرافت و تناسب بر آن برتری دارد.